Ο Φίτσο επανεξελέγη τον περασμένο Μάρτιο με μια προεκλογική καμπάνια που στηρίχθηκε στην αντί-ισλαμική ρητορική. Το γαλλικό σοσιαλιστικό κόμμα εξέφρασε έντονα την οργή του για τα σχόλια του Φίτσο.

Στην πρώτη του συνέντευξη μετά την επανεκλογή του, ο Φίτσο είπε, «Μπορεί να ακούγεται παράξενο, αλλά συγγνώμη, το Ισλάμ δεν έχει θέση στην Σλοβακία».

«Μίλησα αρκετές φορές για αυτό με τον Μαλτέζο πρωθυπουργό, ο οποίος μου είπε ότι το πρόβλημα δεν είναι ότι έρχονται, αλλά ότι αλλάζουν τον χαρακτήρα της χώρας», πρόσθεσε.

Παρατηρητές υποστήριζαν πως μετά την λήξη της προεκλογικής εκστρατείας και την επανεκλογή του, ο Φίτσο θαμαλάκωνε την στάση του απέναντι στην μετανάστευση, ωστόσο οι προσδοκίες τους δεν δικαιώθηκαν. Το γαλλικό Σοσιαλιστικό Κόμμα ελπίζει πως το νέο επεισόδιο θα κινητοποιήσει το Κόμμα των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών (PS) να αναλάβει πρωτοβουλίες. Μέχρι στιγμής, το πανευρωπαϊκό κόμμα διεξάγει ατέρμονες συζητήσεις πάνω στο θέμα, αλλά δεν φαίνεται να συμφωνεί στην επιβολή κυρώσεων κατά του Φίτσο.

Η ανακοίνωση του γαλλικού σοσιαλιστικού κόμματος:

«Η Ευρώπη απειλείται από δημοκρατική οπισθοδρόμηση σε διάφορες χώρες μέλη: στην Ουγγαρία του Ορμπάν, στην Πολωνία του Καζίνσκι, στη Σλοβακία του Φίτσο και την Κροατία του Ορέσκοβιτς. Όλοι αυτοί οι ηγέτες εξαπολύουν επίθεση στην νομιμότητα, στην ενημέρωση και συμπεριφέρονται με τρόπο ασύμβατο με τις ευρωπαϊκές αξίες».

Ενώ η ευρωπαϊκή δεξιά φαίνεται ευχαριστημένη με τις πρωτοβουλίες Ορμπάν, οι σοσιαλδημοκράτες της Ευρώπης πάντα αντιμάχονταν τον εθνολαϊκισμό και αρνούνται να κάνουν οποιοδήποτε ρητορικό ή πολιτικό συμβιβασμό με τις ιδέες του αποκλεισμού και της διάσπασης που χαρακτηρίζουν την ακροδεξιά

Είναι το αντίθετο της Ευρώπης που θέλουμε να οικοδομήσουμε. Το Σοσιαλιστικό Κόμμα καταδικάζει σθεναρά τις δηλώσεις του Ρόμπερτ Φίτσο και εκφράζει την ανησυχία του για τον πολιτικό προσανατολισμό του ενώ η Σλοβακία ετοιμάζεται να αναλάβει την προεδρία της Ε.Ε. - Ζαν Κριστόφ Καμπαντελί, πρώτος γραμματέας του Κόμματος των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών.

Ο Χαρλέμ Ντεζίρ, Γάλλος υπουργός αρμόδιος για τις ευρωπαϊκές υποθέσεις και πρώην γραμματέας του PS, ήταν ηπιότερος στην κριτική του, καλώντας την Σλοβακία απλά «να συνεισφέρει στην ευρωπαϊκή ενότητα».

Νομίζω ότι η Σλοβακία, στην προεδρία της Ε.Ε., θα συμβάλλει στην ευρωπαϊκή ενότητα και στις κοινές θέσεις μας σχετικά με την φιλοξενία των προσφύγων.

Η προεδρία υπό την Σλοβακία αποτελεί πηγή ανησυχίας για την Κομισιόν. Μετά το Brexit, η μετανάστευση και η διαχείριση των εξωτερικών συνόρων της Ευρώπης θα συνεχίσουν να βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα της Ένωσης για τους επόμενους έξι μήνες.

Διαβεβαιώσεις για αγαστή συνεργασία 

Την άποψη ότι η άτυπη συνάντηση των 27 ηγετών στην Μπρατισλάβα στις 16 Σεπτεμβρίου δεν υποκρύπτει κάποια «κρυφή ατζέντα» υποβάθμισης των ευρωπαϊκών θεσμών εξέφρασε ο πρωθυπουργός της Σλοβακίας Ρόμπερτ Φίτσο σε κοινή συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε στη Μπρατισλάβα με τον πρόεδρο της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ, με αφορμή την ανάληψη από σήμερα της κυλιόμενης προεδρίας της ΕΕ. «Δεν υπάρχει κρυφή ατζένα. Μην ψάχνετε να τη βρείτε», τόνισε ο Σλοβάκος πρωθυπουργός, εξηγώντας ότι «εκτός Βρυξελλών» οι ηγέτες έχουν περισσότερο χρόνο να διεξάγουν «γενικές πολιτικές συζητήσεις» και με «πιο ελεύθερο τρόπο» καθώς δεν «πιέζονται» από τη «σφικτή» ημερήσια διάταξη και την ανάγκη να καταλήξουν σε επίσημα, προς δημοσίευση συμπεράσματα.

Επίσης ο Ρόμπερτ Φίτσο αναγνώρισε τη συνδρομή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην προετοιμασία της προεδρίας, ενώ τόνισε πως τους επόμενους δύο μήνες και ενόψει της άτυπης Συνόδου Κορυφής η συνεργασία μεταξύ των δύο είναι αναγκαίο να συνεχιστεί.

Από την πλευρά του ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ επισήμανε ότι οι Σύνοδοι Κορυφής από το 1979 και ως το 2003 γίνονταν στην πρωτεύουσα της εκάστοτε προεδρίας, ενώ έκτοτε πραγματοποιούνται στις Βρυξέλλες κυρίως για λόγους εξοικονόμησης χρημάτων, ενώ διαβεβαίωσε πως θα είναι παρούσα και η Επιτροπή στην εν λόγω συνάντηση. «Ακόμα και αν δεν ήμασταν φίλοι, θα έπρεπε να δουλέψουμε μαζί», είπε ο Ζ.Κ. Γιούνκερ και πρόσθεσε πως η προεδρία και η Επιτροπή θα προετοιμάσουν από κοινού αυτή την άτυπη Σύνοδο των 27, διαψεύδοντας δημοσιεύματα που θέλουν να υπάρχει κόντρα μεταξύ των δύο.

Σε ό,τι αφορά το περιεχόμενο της Συνόδου και το αν σχεδιάζεται η ενεργοποίηση του άρθρου 50 κατά τη διάρκειά της με τη συμμετοχή του νέου πρωθυπουργού της Βρετανίας, ο πρωθυπουργός της Σλοβακίας ξεκαθάρισε πως αυτή η Σύνοδος «δε συνδέεται» με το Brexit και πως αποφασίστηκε «τρεις εβδομάδες πριν από τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος». «Η ιδέα είναι είναι να καλύψουμε όσο το δυνατό περισσότερο έδαφος, και με κάποια απόσταση από το Brexit, στη συζήτηση για το μέλλον του ευρωπαϊκού πρότζεκτ» τόνισε ο ίδιος.

Σε ο,τι αφορα το μεταναστευτικό, το οποίο επίσης αποτελεί προτεραιότητα της προεδρίας που ξεκινά σήμερα, ο Φίτσο επισήμανε πως η Σλοβακία φιλοδοξεί να είναι ένας «τίμιος μεσολαβητής». Έκανε λόγο για ανάγκη άμεσης αποκατάστασης της ζώνης Σένγκεν και εφαρμογής της συμφωνίας για την κοινή ακτοφυλακή και συνοριοφυλακή, αλλά παράλληλα ζήτησε περισσότερη ευελιξία έτσι ώστε να εισακουστούν οι «ιδέες» και άλλων κρατών μελών.

Συγχρόνως, παραδέχθηκε ότι η συνεργασία της χώρας του με τις άλλες τρεις χώρες του Βίζεγκραντ είναι «μοναδική» και πως από τη θέση της προεδρεύουσας χώρας σκοπεύει να τη «συνεχίσει και να την ενδυναμώσει».